Die Lig was aan die kom

Hierdie loodglaswerk van He-Qi is die Chinese uitbeelding van die geboorte van Jesus deur He Qi. Dit is in die Dushu Lake kerk, Suzhou (Singapoer).

Lukas 2:10-14 Toe sê die engel vir hulle: “Moenie bang wees nie, want kyk, ek bring vir julle ’n goeie tyding van groot blydskap wat vir die hele volk bestem is. Vandag is daar vir julle in die stad van Dawid die Verlosser gebore, Christus die Here! En dit is vir julle die teken: julle sal ’n kindjie vind wat in doeke toegedraai is en in ’n krip lê.” Skielik was daar saam met die engel ’n menigte engele uit die hemel wat God prys en sê: “Eer aan God in die hoogste hemel, en vrede op aarde vir die mense in wie Hy

In die donker van hierdie wêreld val ʼn Ster in die skoot van ʼn jong meisie. Die wêreld is gebroke – die meisie in pienk, suiwer en rein. Die gesiglose boodskapper sing die vreugdelied terwyl selfs die skepping verwonder kyk, deels na die Christuskind, deels na die boodskapper. Die vader se lantern wil graag lig werp op die gebeure. Hy is steeds verwonderd oor die vreemdheid in sy eie lewe. Die Ster se lig verlig egter selfs sy lantern se lig. Verwonderd staar die herders na die hemel, terwyl die Christus-kind reeds op aarde is. (Dalk ʼn vermaning aan ons wat so graag staar en soek na antwoorde, raad en leiding terwyl dit reeds hierby ons aanwesig is).

In Sy handjies hou Hy die vrug van Eden, ongeskonde. Hierdie keer sal dit nie deur die mens verorber word nie. Hy bring heling en herstel in die gebrokenheid. Sy lig verlig die duisternis. Daar is hoop, lig, lewe en liefde. Kyk Maria “die moeder van God” na my? Vra sy dalk van my om nie te begryp, maar aan te gryp!

Mag jy ʼn geseënde Kersfees beleef. Bly getrou met jou tyd van stilte ook deur die Kersseisoen.

Advertisements

Advent Week 1

Stay Awake. This is the teaching of Jesus in the gospel for the first Sunday of Advent – the preparation time for Christmas.

I have been travelling in S America and Asia in the past few weeks and have seen the various effects of the global financial crisis. In retrospect it’s obvious that we slept-walked into the crisis, allowing the oscillation between greed and fear that controls the market place to induce a dangerous dream state.

The bubble burst. Reality dawned . And the awakening has been hard; and, as always in financial matters, hardest for those who have least and are the most vulnerable.  In personal life also we frequently lurch from sleep-walking to rude awakening. Is there a way that we can stay awake? Can we avoid the extremes that cause so much suffering and confusion? Often when we are at our most inflamed and hyper-active we are in the deepest sleep.

Meditation – morning and evening – is the best antidote known to humanity to keep us awake, clear-minded about the illusions that lure us and the fears that control us. And to keep us attuned to the beauty and freshness of reality as each day invites us to be more awake, more real.

We know when we are awake because we maintain the same clam spirit of attention between all changing activities and sensations.

If your meditation has become lazy or more irregular of late, think of this training time of Advent as an opportunity to restart and renew the practice.

A good lectio practice would be to memorise these words form the Gospel and allow them to clear the mind at stressful times of the day, morning noon or night:

“Stay awake, then for you do not know when the master of the house will come, in the evening, or at midnight or in the morning. And what I say to you I say to all: stay awake. (Mark 13: 34)

____________________
 Laurence Freeman OSB
 Meditatio
 17 Pembroke Gardens
 London W8 6HT   UK
 ___________________
 New book by Laurence Freeman now published: 
First Sight: The Experience of Faith

 

Die kuns van biddende lees: Jona en die vis Jona 1—2

Die Chinese Christen kunstenaar He-Qi (uitgespreek Hoo-Chee) gebruik graag Chinese simboliek in sy kuns. Hy poog om daarmee die Christelike geloof op ʼn bevatlike manier vir sy Chinese leser bekend te stel. Hy moes destyds Mao Tse Tung teken http://en.wikipedia.org/wiki/Mao_Zedong . Hierdie sketse het oral Mao uitgebeeld en die Sosialisme verkondig. He-Qi kom egter op ʼn kopie van Raphael se Madonna en kind af en dit inspireer hom om Bybelse verhale op doek te begin vas lê. Mao het natuurlik self besef om jou boodskap aan landelike mense oor te dra, is stories die beste manier van doen. He-Qi, wat self onder die diktatuur gely het, erken egter dat dit ʼn briljante strategie was en pas dit dan ook toe op sy eie kuns en spesifiek sy moderne ikonografie.

In die 17de en 18de eeu was die missionêre strategie van sendelinge om die Christelike geloof in die Westerse moderne uitvindsels te verpak en daarmee saam rys aan die Chinese uit de deel. Hulle was van oortuiging dat die Westerse beskawing sou die Chinese aangryp om meer oor die geloof te wil leer. Die rys het hulle wel aangegryp, maar nie werklik die geloof nie. He-Qi poog om deur sy kuns van die foute uit die verlede te korrigeer.

In hierdie kunswerk van Jona, is die vis bv ʼn groot Chinese karp. Ons kan dalk meer begrip ontwikkel vir Afrika-kuns wat die Christus-kind saam met Josef en Maria as swart Afrikane uitbeeld. Met kuns kan ons dalk meer vermag as net ons kospakkies om geloof in mense se harte te vestig.

Terug by Jona en die vis:
Die matrose is besig om Jona te “offer”. Let op hoe vorm Jona en die skuit ʼn eenheid. Jona is hulle redding, want inderdaad kalmeer die see wanneer hy oorboord gegooi word. Hier is al klaar ʼn magdom teologiese waarhede ingebed in die kunswerk. Dink maar aan Jona as profesie vir Christus se koms na die wêreld: Hoe hy Homself gee en die Kerk, Sy liggaam, die skuit word wat deur die wêreld vaar om mense op te pik uit die see van chaos. Kyk hoe word God geskets: Hy omraam die gebeure. Hy is bewus van alles wat gebeur. Alles gebeur bykans binne Hom. Sy hand is die son. Die Skeppergod, Wie ons meen onbewus is van wat gebeur (Sy oë is toe,) se lig val oor die verhaal.

DIE KUNS VAN BIDDENDE LEES – JESUS BID VIR ONS

Wanneer Jesus bid, slaap die dissipels (Luk 22:45). He-Qi vertel die verhaal op ʼn besondere manier. Jesus bid terwyl hulle slaap, maar hulle is tog ook deel van sy gebed. Let weer op hoe vloei die lyne van die figure in mekaar. Die dissipel op die voorgrond is deursigtig sodat Jesus in hom gesien kan word. Is dit Jesus se skaduwee wat oor almal val? Lukas vertel dat ʼn Engel gekom het om Hom te versterk. Dit sien ons in die lig wat oor Jesus val, maar ook oor die dissipels.

Matteus 26:36 e.v. vertel dat dit Petrus en die twee seuns van Sebedeus, Jakobus en Johannes, was wat saam met Hom gaan bid het. Hy sien egter hulle slaap en vermaan hulle om te bid dat hulle nie in versoeking kom nie. Was dit dalk die gebed wat Hy ook vir hulle en deur hulle gebid het omdat hulle nie meer kon nie? “Waak en bid, sodat julle nie in versoeking kom nie. Die gees is gewillig, maar die vlees is swak.” Paulus leer ons dit in Romeine 8:26 “Die Gees staan ons ook in ons swakheid by: ons weet nie wat en hoe ons behoort te bid nie, maar die Gees self pleit vir ons met versugtinge wat nie met woorde gesê word nie.”

Jesus en die dissipels is kaalvoet. Hier is dus weer ʼn ontmoeting met die Vader. Jesus se oog is op ons gerig wat met die “teks” besig is. He-Qi, die skrywer van die ikon, vertel op ʼn besondere manier dat Christus van ons swakhede bewus is. Ons mislukkings, selfs wanneer ons Christus teleurstel, plaas ons nie buite Sy lig nie, dit neem Hom ook nie van ons weg nie. In teendeel, Hy bly steeds vir ons intree. Hy bly steeds die ontmoeting met die Vader bemiddel. Sy oog bly steeds op ons gerig.

Die ikon spreek van eenheid tussen die dissipels en Jesus. Die kerk is steeds een in haar gebrokenheid, maar Christus bly verbonde aan hierdie gebroke kerk op aarde. Mag dit vir jou in jou gebrokenheid ʼn troos wees dat Christus aanhou om vir jou intree. Dit is vir my die waarde van stilte, om te kan weet dat wanneer ek nie meer kan bid (of wil bid) nie, tree die Gees van Christus vir my in met woorde wat nie uitgespreek kan word nie.

DIE KUNS VAN BIDDENDE LEES – DIE VROU BY DIE PUT- OM TE LEES T.W.V. OMVORMING

Johannes 4, die verhaal van die Samaritaanse vrou by die put, word ook deur He-Qi oorvertel in sy moderne ikon (Die HAT dui aan dat ikoon die meer algemene spelling geraak het, maar dat ikon korrek is). Johannes 4 is ʼn verhaal gevul met simboliek, maar die belangrikste is  die omvorming van die vrou deur haar ontmoeting met Christus. Lees nou hoe He-Qi dit “vertel”.

Ons sien dat hier ʼn ontmoeting met God self is. Die kaal voete van Jesus dui weer op die heilige grond (Eks 3:5 Die Here sê toe vir hom: “Moenie nóg nader kom nie. Trek uit jou skoene, want die plek waarop jy staan, is gewyde grond”). Jesus is baie duidelik die water van die lewe. Kyk na die hand in die water, die tou deur die hand, die put wat deel word van Sy liggaam en die water wat uit sy linker sy vloei (Joh 19:34 Maar een van die soldate het met ’n spies in sy sy gesteek, en daar het dadelik bloed en water uitgekom). Hierdie water vloei by Hom uit , na die vrou toe en in haar in. Dit het twee dinge tot gevolg: Haar gesig verander en die kruik, die simbool van die lewe (Pred 12:6 die tyd wanneer die silwerdraad afgebreek word en die goue kruik breek, die kruik by die fontein stukkend breek en die wiel by die put stukkend val) word stadig een kant gesit. Johannes het ook baie duidelik dit uitgewys in Joh 4:28 Die vrou het toe haar waterkruik net daar laat staan. Hier vind omvorming plaas, deur die ontmoeting met Christus.

He-Qi vertel in ʼn sekere sin vir ons niks wat Johannes nie aan ons vertel het nie. Wat die ikon egter regkry, is om die verhaal in ons gesigte neer te sit, maar met ʼn baie sterk appèl. Jesus kyk nie nou na die vrou nie, Hy kyk reguit na jou. Sy oog is op jou gerig (Ps 32:8 Ek wil jou raad gee en my oog oor jou hou). Hy bied ook aan jou die ontmoetingsgeleentheid en wanneer ons in die ontmoeting ingaan, verseker Hy ook vir ons dat daar omvorming moontlik is. Die ou lewe word agter gelaat en die nuwe lewe begin, soos water wat uit my vloei om ander te raak.